Skromność i czystość w życiu muzułmanina

Jednym z celów islamu jest oczyszczanie duszy ze złych cech i skłonności, a to z kolei w naszej religii wiąże się z oczyszczaniem ciała. Nasza dusza oczyszcza się z tego, co złe, przez oddawanie czci Bogu Jedynemu, przez pracę nad sobą, abyśmy potrafili stać się całkowicie poddanymi. Naszym najważniejszym obowiązkiem wobec Stwórcy jest modlitwa, a z kolei warunki modlitwy to czystość ciała, czystość ubrania i czystośc miejsca, w którym chcemy się modlić. Anioł Dżibril ﷺ nauczył Proroka Muhammada ﷺ jak robić łu’du (oblucji), na samym początku jego Posłannictwa – co wskazuje na to, że zachowanie czystości było bardzo ważne.

Najbardziej chyba znanym wersetem mówiącym o konieczności obmycia ciała przed modlitwą jest werset 6, Sury Al-Ma’ida (Stół Zastawiony; w znaczeniu wg J. Bielawskiego):

O wy, którzy wierzycie! Kiedy stajecie do modlitwy, to przetrzyjcie wasze twarz i ręce aż do łokci, przetrzyjcie lekko wasze głowy, a nogi myjcie – aż do kostek. A jeśli jesteście w stanie nieczystym, to oczyszczajcie się. A jeśli jesteście chorzy albo w podróży, albo jeśli ktoś z was przyszedł z ustronnego miejsca, albo jeśli dotykaliście kobiet, a nie znajdziecie wody, to poszukajcie dobrego piasku i wycierajcie nim twarze i ręce. Bóg nie chce sprawiać wam trudności, lecz chce was tylko oczyścić i chce w pełni obdarzyć was Swoją dobrocią. Być może, będziecie wdzięczni!

Można w tym miejscu zauważyć, że zwrot „jeśli dotykaliście kobiet” większość uczonych rozumie jako określenie stosunku seksualnego – ze względu na to, że są hadisy, które mówią, że Prorok ﷺ po zrobieniu oblucji całował swoje żony, a następnie modlił się, nie powtarzając obmycia. Jedynie szkoła imama Szafi’iego rozumie te słowa dosłownie.

„Miejsce ustronne” oznacza miejsce, w którym załatwiamy potrzeby fizjologiczne, dzisiaj najczęściej jest to ubikacja. Zwrot „nogi myjcie – aż do kostek” oznacza konieczność dokładnego umycia stóp do kostek włącznie. Przekazał Abdullah bin Amr bin Assr (ra): Podczas podróży z Prorokiem ﷺ został on z tyłu. Dołączył do nas, kiedy wykonywaliśmy łu’du przed modlitwą Asr i przecieraliśmy mokrymi dłońmi nasze stopy. Zwrócił się do nas i dwa lub trzy razy głośno powiedział: Chrońcie wasze stopy przed Ogniem!

Warto zwrócić uwagę, że przytoczony werset precyzuje także ułatwienia dotyczące tajammum.

Kąpiel przed piątkową i swiĄtecznĄ modlitwą

Prorok ﷺ powiedział, że czystość jest częścią wiary, a wiara jest drogą prowadzącą do Raju. Następujący hadis, mówi o konieczności wykąpania się, zanim pójdziemy do meczetu na modlitwę piątkową. Według opinii większości uczonych nie jest to obowiązkowe, lecz pożądane: „Kąpiel w piątek jest obowiązkowa dla tych wszystkich, którzy osiągnęli wiek dojrzałości”. (Bukhari)

Przekazane było, że Sa`id ibn Jubayr powiedział: “Trzy rzeczy są Sunną (tradycja Proroka): W `Eid: udanie się pieszo (do miejsca modlitwy), wykąpanie się, i zjedzenie czegoś przed wyjściem (odnosi się to do modlitwy `Eid ul-Fitr).”

Inne hadisy zalecają mycie rąk przed i po jedzeniu (Prorok ﷺ powiedział, że kto kocha Boga Jedynego, myje ręce przed jedzeniem, a Bóg kocha tych, którzy myją ręce po jedzeniu), łu’du przed jedzeniem lub piciem, jeśli jesteśmy w stanie nieczystości, regularne czyszczenie zębów (Prorok ﷺ powiedział, że gdyby nie było to uciążliwe dla ludzi, nakazałby czyszczenie zębów przed każdą modlitwą).

SwierzoŚĆ oddechu i schludność

Jest też hadis, gdzie wyraźny jest zakaz przebywania w meczecie ludziom, którzy zjedli dużo czosnku lub cebuli („co przeszkadza ludziom, jak i aniołom” – w sensie zapachu). Ludzie, którzy wydzielają brzydki zapach na skutek jakiejś dolegliwości czy choroby, są zwolnieni z udziału w modlitwach piątkowych i świątecznych. Wyjątkiem jest przykry zapach z ust osoby, która pości – jest hadis, który mówi, że przykry zapach z ust poszczącego dla Boga jest lepszy niż zapach piżma. Podobnie powinniśmy dbać o włosy czy brodę, jeśli ją zapuszczamy.

Pewien hadis mówi, że do Proroka ﷺ przyszedł człowiek, który miał bardzo zaniedbane włosy i brodę. Wysłannik ﷺ poprosił tego człowieka, żeby doprowadził się do porządku, a kiedy tamten wrócił, z uczesanymi włosami i brodą, Prorok ﷺ powiedział: Czy nie lepsze to niż zburzone włosy i wygląd szaleńca?

Przekazała Aisha, że zobaczyła Proroka ﷺ przycinającego i perfumującego swoją brodę, i zapytała go: Ty tak czynisz? Odpowiedział jej: Allah jest piękny i kocha tych, którzy starają się być piękni.

CzystoŚĆ ubrania

Tak samo powinniśmy dbać o czystość ubrania. W pewnym hadisie jest powiedziane, że kiedy Prorok Muhammad ﷺ zobaczył pewnego człowieka w poplamionym ubraniu, zapytał: Czy ten człowiek nie ma czym wyprać swojego ubrania?

Przekazano też, że Wysłannik Allaha ﷺ zobaczył człowieka, który był ubrany tylko w dolną część ubrania. Zapytał tego człowieka, czy ma pieniądze, a gdy dowiedział się, że tamten ma ich sporo, odpowiedział: Skoro Allah obdarował cię majątkiem, to pokaż na sobie Jego dar i hojność.

Prorok ﷺ zalecał także, żeby w piątek zakładać inne ubranie niż to, w którym chodzimy do pracy lub które zakładamy w inne dni tygodnia (oczywiście, jeśli stać nas na świąteczne ubranie).

Umiarkowanie w ubiorze

Dozwolone jest noszenie ładnych ubrań, wręcz ładny ubiór i prezentacja sa mile widziane. Powinniśmy jednak uważać, żeby nie przywiązywać zbytniej wagi do spraw ładnego ubrania czy drogich ozdób, ponieważ takie zachowanie jest zakazane w islamie. Nie oceniajmy również ludzi po ich wyglądzie, bo islam naucza, że człowiek, którego ubrania nie są warte nawet jednej drachmy, może mieć duszę o wartości kwintali złota – i wtedy ten będzie miły Allahowi.

O synowie Adama! My zesłaliśmy wam ubranie, aby zakrywało waszą nagość, i jako ozdoba; lecz szata bogobojności jest lepsza. (…) (Koran, 7:26)

Człowiek, który zachwyca się swoim pięknem lub swoimi dobrami finansowymi i jest z nich dumny czy arogancki, i czuje się lepszy od innych, popełnia grzech.

Zakazy

Islam zabrania mężczyznom noszenia jedwabnych ubrań czy złotych ozdób – zezwala się na to kobietom, ale również pod warunkiem, że nie będą przesadzać. Prorok ﷺ przestrzegał kobiety przed blaskiem złota i drogich szat. Kiedyś powiedział, mówiąc zarówno o kobietach, jak o mężczyznach: Temu, kto za życia włożył swoje ubrania z przepychem, Allah włoży w Dniu Sądu Ostatecznego ubiór upokorzenia i zapali je Ogniem.

Inny hadis mówi, że Prorok ﷺ podszedł do mężczyzny, który nosił drogocenny, złoty pierścień, zdjął mu go z palca i wyrzucił, mówiąc: Niektórzy ludzie zakładają Ogień na własną rękę. Później znajomi tamtego człowieka radzili mu, żeby podniósł swój pierścień i wykorzystał go w jakiś sposób (na przykład sprzedał), ale on odpowiedział: Na Allaha, nawet bym go nie dotknął, po tym, jak Wysłannik Allaha go wyrzucił.

Podobnie islam zakazuje meblowania mieszkania, w którym przejawiałby się przepych, używania srebrnych i złotych naczyń czy jedwabnej pościeli. Zdarza się, że ludzie przytaczają pewien werset z Qur’anu, który mówi: „O synowie Adama! Bierzcie wasze ozdoby na każde miejsce modlitwy…” (Al-Araf – Wzniesione Krawędzie – ajat 31.) Nie oznacza to w żadnym wypadku, że do modlitwy mamy ubierać się w drogie ubrania czy cenną biżuterię; większość uczonych uważa, że „ozdoby” należy tutaj rozumieć jako ubrania zasłaniające ten obszar ciała, którego nie powinnniśmy pokazywać (awra), więc te słowa Allaha przypominają nam o konieczności zadbania o odpowiedni strój, kiedy chcemy stanąć do modlitwy, a także o tym, że powinniśmy wtedy mieć na sobie ładne ubranie – takie, które nas zdobi, jednak bez przepychu czy nieprzyzwoitości.

Umiarkowanie w jedzeniu

Podobna skromność powinna obowiązywać nas, jeśli chodzi o jedzenie. Prorok ﷺ zalecał, żeby muzułmanie jedli tylko wtedy, kiedy będą głodni, unikali także wyszukanych potraw czy nadmiernego objadania się. Warto dodać, że okres dżahilliji (ignorancji) bardzo często był kojarzony z powszechnym wśród Arabów nieumiarkowaniem w jedzeniu i w piciu, dlatego Prorok ﷺ nauczał, że islam cechuje się umiarkowaniem w tych czynnościach (nie mówiąc oczywiście już o przestrzeganiu zakazu jedzenia tego, co haram).

Opowiadał Dżabir, że na uczcie weselnej Alego i Fatimy gości częstowano winogronami i daktylami, a łoże zastępowała skóra barana.

Jeśli już mowa o weselu, pewien hadis Proroka ﷺ mówi: Najgorsze jedzenie weselne to takie, do którego nie ma dostępu biedny.

Pamiętajmy równocześnie, że Islam nie nawoływał do umartwiania się czy do zbytniej ascezy. Bog Jedyny w 87 wersecie, Sury Al-Ma’ida (Stół zastawiony) mówi, co znaczy (wg J. Bielawskiego):

O wy, którzy wierzycie! Nie zakazujcie dobrych rzeczy, które Bóg uznał za dozwolone dla was, i nie przebierajcie miary. Zaprawdę, Bóg nie miłuje tych, którzy są występni!

Ten werset wskazuje nam jasno na to, że jeżeli będziemy zakazywali (innym lub sobie) zaopatrzenia, które dostaliśmy od naszego Stwórcy, znajdziemy się między ludźmi występnymi.

Nie możemy być ludźmi, którzy kierują się tylko żądzami, pokusami, przepychem czy chęcią zapełnienia brzucha, ale życie doczesne (ad-dunja) też jest jednym z darów Boga dla człowieka i nie powinniśmy tego daru lekceważyć, czy nadużywać. Allah w Surze Al-Baqarah (ajaty 200. do 202., w znaczeniu wg J. Bielawskiego) mówi:

Wśród ludzi są tacy, którzy mówią: ‚Panie nasz! Daj nam na tym świecie!’ Ale taki nie będzie miał udziału w życiu ostatecznym. Wśród nich są też tacy, którzy mówią: ‚Panie nasz! Daj nam na tym świecie dobro i w życiu ostatecznym dobro! I uchroń nas od kary Ognia!’ Oni będą mieli udział w tym, co zarobili. A Allah jest szybki w rachunku!

Autor: Abd ul-Karim; Opracowanie: J. Hashem


Więcej o rytualnej kąpieli GHUSL i jej zasadach.

Więcej o higienie i czystości w islamie.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s